صمیمیت و ابعاد آن

(۴.۳)

صمیمیت، فرایندی تعاملی است که از چندین مولفه مربوط به هم تشکیل شده است و هسته اصلی این فرایند، شناخت، درک و پذیرش طرف مقابل، همدلی با احساسات او و قدرشناسی از دیدگاه منحصر بفرد وی نسبت به جهان است.

صمیمیت و ابعاد آن

صمیمیت، فرایندی تعاملی است که از چندین مولفه مربوط به هم تشکیل شده است و هسته اصلی این فرایند، شناخت، درک و پذیرش طرف مقابل، همدلی با احساسات او و قدرشناسی از دیدگاه منحصر بفرد وی نسبت به جهان است.

صمیمیت دارای نه بعد است که با هم ارتباط تنگاتنگی دارند.

1. صمیمیت عاطفی
2. صمیمیت روان شناختی
3. صمیمیت عقلانی
4. صمیمیت جنسی
5. صمیمیت جسمی (غیر جنسی)
6. صمیمیت معنوی
7. صمیمیت زیبایی شناختی
8. صمیمیت اجتماعی و تفریحی
9. صمیمیت زمانی


صمیمیت بعنوان یکی از نیازهای اساسی انسان است که از نیازی بنیادین به نام دلبستگی نشات می‌گیرد. شدت این نیاز در افراد مختلف متفاوت است. علاوه بر این، افراد در هر یک از مولفه‌های نه گانه صمیمت با یکدیگر تفاوت‌های بارزی دارند. زوج‌ها وهمسران باید بیاموزند که به تفاوت‌های موجود در شدت نیازهایشان پی ببرند و تا جای ممکن این تفاوت‌ها را بپذیرند.


صمیمیت عاطفی

صمیمیت عاطفی یعنی نیاز به برقراری ارتباط و سهیم شدن با تمامی احساسات همسر، هم احساسات مثبت (شادی، خوشحالی، سر خوشی، برانگیختگی) وهم احساسات منفی (غم و ناراحتی، ترس، خشم، گناه ، شرم ، تنهایی، خستگی و افسردگی).اگر فقط به احساسات مثبت اجازه بیان داده شود. یک جو عاطفی دروغین و ظاهرا مثبت به وجود می آید و از سوی دیگر اگر فقط احساسات منفی بیان شوند جو عاطفی موجود باعث تیرگی و نابودی رابطه خواهد شد.


صمیمیت روان شناختی

صمیمیت روان شناختی در حقیقت نیاز به ارتباط، مشارکت و تماس با فردی دیگر است. این امر با افشای عمیق موضوعات مهم و شخصی مرتبط با خویشتن واقعی و درونی میسر می‌شود. نیاز فرد به در میان گذاشتن و بیان امیدها، رویاها، خیالبافی‌ها، اشتیاق‌ها و برنامه‌های آینده وهمچنین در میان گذاشتن ترس‌ها، دل نگرانی‌ها، شک‌ها و تردیدها و مشکلات و تعارضات درونی با همسر، هسته اصلی صمیمیت روانشناختی را تشکیل می‌دهد.

برای ایجاد صمیمیت روان شناختی واقعی باید در رابطه امنیت وجود داشته باشد که این حالت، حاصل اعتماد بین دو طرف است. همسران باید بتوانند بدون ترس از ارزیابی، قضاوت، شرمساری، تمسخر، اهانت، خوار شدن یا تنبیه شدن خودافشایی کنند.

 

صمیمیت عقلانی
زوجین در صمیمیت عقلانی لازم است عقاید، افکار و باورهای خود را با یکدیگر درمیان بگذارند. این مکانیسم نباید همراه با نشان دادن برتری عقلی یا خود بزرگ نمایی به کار رود. به وجود آمدن این صمیمیت، مستلزم احترام به دیدگاه طرف مقابل است، به خصوص احترام به نظرات متفاوت او. عنصر اصلی در ایجاد و نگهداری صمیمت عقلانی، توانایی نقش گزینی است. نقش گزینی یعنی توانایی دیدن جهان از دریچه چشمان همسر، دریافت و ادراک موضوعی که همسر از چشم انداز منحصر بفرد خود درک می کند. معادل هیجانی نقش گزینی، همدلی است. همدلی و نقش‌گزینی برای ایجاد صمیمیت واقعی ضروری هستند، ولی در مقایسه با احترام و اعتماد متقابل در درجه دوم اهمیت قرار می‌گیرند.

 


صمیمیت جنسی

یعنی نیاز به ارتباط برقرار کردن، در میان گذاشتن و بیان افکار، احساسات، تمایلات و خیال‌پردازی جنسی و شهوانی با همسر. هدف از این نوع صمیمیت، برانگیختگی تمایلات جنسی است. صمیمیت جنسی همچنین نیاز و تمایل به انجام فعالیت‌هایی مانند نزدیکی جسمی، لمس کردن، نوازش کردن با هدف تحریک جنسی و لذت جنسی برای هر دوی آنها ست. رفتارهایی نظیر بوسیدن، بغل کردن، رقصیدن، شوخی کردن، حمام رفتن و .. که هدفشان برانگیختگی جنسی است، نمونه‌هایی از صمیمت جنسی به شمار می‌روند. علاوه بر این، صمیمیت جنسی ممکن است منجر به آمیزش یا ارگاسم زن یا شوهر یا هر دوی آنها شود و یا اینکه چنین حالتی اصلا رخ ندهد.

 


صمیمیت جسمی (غیر جنسی)
صمیمیت جسمی یعنی نیاز به تماس جسمی با همسر. نزدیکی جسمی بدین شکل را نباید با صمیمیت جنسی که هدفش برانگیختگی جنسی است، اشتباه گرفت. صمیمیت جسمی شامل گرفتن دست ها، در آغوش کشیدن یکدیگر، بوسه ای که مقدمه رابطه جنسی نباشد، خوابیدن با همسر، قدم زدن شانه به شانه، ماساژ دادن پشت و رفتارهایی از این قبیل همگی به عنوان بخشی از صمیمت جسمی غیر جنسی به شمار می‌روند.

 


صمیمیت معنوی

صمیمیت معنوی یعنی اینکه فرد افکار، احساسات، باورها و تجربه‌های خود را درباره مذهب، مابعدالطبیعه، قلمرو های معنوی، ارزش‌ها و دیدگاه‌های اخلاقی، معنای وجود، زندگی پس از مرگ، رابطه با خدا، رابطه با طبیعت و جایگاه فرد در جهان هستی با همسرش در میان بگذارد. اگرچه معنویت یک مسئله فردی و اختصاصی است، ولی با این حال رعایت آداب و اعمال مشترک فعالیت‌های مذهبی و شرکت در مراسم یا اعیاد مذهبی به همراه همسر به عنوان بخشی از صمیمت معنوی در نظر گرفته می‌شود. این به معنی داشتن اعتقادات یکسان نیست. با این وجود، پذیرش غیر شرطی باورها و احترام به دنیای معنوی او لازمه این امر است.

 


صمیمیت زیبایی شناختی

صمیمیت زیبایی شناختی، نیاز و تمایل به در میان گذاشتن احساسات، افکار، ادراک و باورهایی دارد که فرد آنها را به دلیل زیبایی شان دوست دارد و از نظر شخصی احساساتی عمیق و الهام آور به دنبال دارند. موسیقی، شعر، ادبیات، نقاشی، معماری و تمامی فعالیت‌های هنری را می‌توان به عنوان موضوعات صمیمیت زیبایی شناختی در نظر گرفت.

 

صمیمیت اجتماعی و تفریحی

صمیمیت اجتماعی و تفریحی به معنای انجام فعالیت‌ها و تجربه‌های لذت بخش مشترک با یکدیگر است.فعالیت‌ها و تجربه‌های مشترک زیر را می‌توان از این نوع در نظر گرفت : گفتن جک و داستان‌های خنده دار، بیان تجربه‌های روزانه و صحبت ازفعالیت‌های روزمره، غذا خوردن، نوشیدنی، ورزش، بازی، سرگرمی، باغبانی و گذراندن تعطیلات و ..

 


صمیمیت زمانی

صمیمیت زمانی یعنی اینکه هر یک از زوجین، روزانه چقدر دوست دارند در فعالیت‌های صمیمانه برای همسر خود وقت صرف کنند. همسران از حیث مدت زمانی که به منظور ایجاد صمیمت برای یکدیگر صرف می‌کنند و همچنین نوع فعالیت‌هایی که هر یک از آنان به عنوان فعالیت‌های صمیمانه در نظر می‌گیرند، تفاوت‌های فردی زیادی با یکدیگر دارند.

 

صمیمیت یک جاده دو طرفه است و احتیاج به تلاش هر دو طرف دارد.

 

منبع: ا. باگاروزی. نیس. تکنیک‌های افزایش صمیمیت در زوج درمانی. ترجمه : دکتر اندوز- دکتر حمید پور. نشر ارجمند.

 

عشق و احترام دو پایه مهم زندگی زناشویی‌اند و یکی از ارکان احترام، احترام به تفاوت ها ست. احترام به این معنا نیست که شما سر همه چیز با هم توافق دارید بلکه به این معنا ست که شما به همسرتان اجازه می‌دهید متفاوت باشد. هیچ دو انسانی دقیقا مثل هم نیستند و مثل هم فکر و احساس نمی‌کنند. نگرش حاکی از احترام می‌گوید « طرز نگاه تو به مسائل جالبه» نه این که «این مسخره‌ترین چیزیه که تا حالا شنیده‌ام».

جورشین اپلیکیشنی ست برای تمرین احترام به تفاوت ها